Tích là phép tính gì? Giải đáp bốn bài toán nhân và chia

Câu hỏi: Bài 5*: Một phép nhân có tích là 99. Tích sẽ thay đổi như thế nào nếu giảm thừa số thứ hai đi 3 lần và giữ nguyên thừa số thứ nhất? Bài 6*: Tính độ dài đường gấp khúc gồm 3 đoạn thẳng. Đoạn thứ nhất dài 36 cm; lấy độ dài đoạn thứ nhất giảm đi 3 lần thì được đoạn thứ hai, giảm đi 4 lần thì được đoạn thứ ba. Bài 7*: Tìm một số có ba chữ số, biết chữ số hàng đơn vị giảm đi 3 lần thì được chữ số hàng chục, chữ số hàng chục giảm đi 3 lần thì được chữ số hàng trăm. Bài 8*: Tích của hai số là 36. Tích sẽ thay đổi như thế nào nếu giữ nguyên thừa số thứ nhất và giảm thừa số thứ hai đi 6 lần?

Đáp án đúng là: Bài 5 — tích giảm đi 3 lần, bằng 33; Bài 6 — đường gấp khúc dài 57 cm; Bài 7 — số cần tìm là 139; Bài 8 — tích giảm đi 6 lần, bằng 6. Tích là kết quả của phép nhân. Khi giữ nguyên một thừa số và chia thừa số còn lại cho 3 hoặc 6, tích cũng được chia cho 3 hoặc 6.

Đề bốn bài toán về tích của phép nhân, độ dài đường gấp khúc và số có ba chữ số

Vì sao có các kết quả trên?

Mỗi bài dùng đúng quan hệ giữa các số đã cho: chia khi một đại lượng «giảm đi một số lần», rồi cộng nếu cần tìm tổng độ dài.

  1. Bài 5: Gọi hai thừa số là a và b, ta có a × b = 99. Giảm thừa số thứ hai đi 3 lần nghĩa là thay b bằng b : 3. Tích mới là a × (b : 3) = (a × b) : 3 = 99 : 3 = 33. Vậy tích giảm đi 3 lần.
  2. Bài 6: Đoạn thứ hai dài 36 : 3 = 12 cm; đoạn thứ ba dài 36 : 4 = 9 cm. Độ dài đường gấp khúc bằng tổng độ dài ba đoạn: 36 + 12 + 9 = 57 cm.
  3. Bài 7: Gọi chữ số hàng đơn vị là x. Chữ số hàng chục là x : 3, còn chữ số hàng trăm là x : 9. Vì hàng trăm phải là chữ số khác 0 và x là chữ số từ 0 đến 9, x phải là 9. Ba chữ số lần lượt là 1, 3, 9; số cần tìm là 139.
  4. Bài 8: Gọi hai thừa số là a và b, với a × b = 36. Tích sau khi giảm thừa số thứ hai đi 6 lần là a × (b : 6) = (a × b) : 6 = 36 : 6 = 6. Vậy tích giảm đi 6 lần.

Kiến thức liên quan cần nắm

Tích là phép tính gì? Nói chính xác, tích không phải tên một phép tính mà là kết quả của phép nhân; các số được nhân với nhau gọi là thừa số. Nếu giữ nguyên một thừa số và giảm thừa số kia đi n lần, tức chia thừa số ấy cho n, thì tích cũng giảm đi n lần.

Ở bài đường gấp khúc, phép chia giúp tìm độ dài từng đoạn theo quan hệ với đoạn thứ nhất; phép cộng cho độ dài cả đường. Ở bài tìm số, mỗi hàng phải chứa một chữ số nguyên từ 0 đến 9, riêng chữ số hàng trăm không được bằng 0. Điều kiện này giúp xác định các chữ số từ quan hệ «giảm đi 3 lần».

Cách nhận diện nhanh

Gặp cụm «giảm đi n lần», hãy nghĩ đến phép chia cho n, không phải trừ n. Với tích, kiểm tra thừa số còn lại có được giữ nguyên không rồi mới áp dụng quy tắc. Với đường gấp khúc, tìm từng đoạn trước khi cộng; với số có ba chữ số, kiểm tra mỗi kết quả có phải là chữ số hợp lệ hay không.

Để lại một bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *